Nằm giữa lòng xã Hải Anh, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định, quần thể di tích Cầu Ngói Hải Anh, Hải Anh, Hải Hậu, Nam Định là điểm đến văn hóa độc đáo, nơi lưu giữ tinh hoa kiến trúc cổ và giá trị lịch sử hàng trăm năm. Không chỉ là một công trình giao thông, Cầu Ngói cùng Chùa Lương và Đình Phong Lạc tạo nên một bức tranh sống động về đời sống văn hóa làng quê Việt Nam. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về lịch sử, kiến trúc và trải nghiệm du lịch tại điểm đến Hải Hậu hấp dẫn này, dựa trên dữ liệu từ Google Maps.
Tổng quan về Cầu Ngói Hải Anh và quần thể di tích
Chỉ đường tới Cầu Ngói, Xã Hải Anh, Huyện Hải Hậu, Tỉnh Nam ĐịnhCụm di tích Cầu Ngói, Chùa Lương, Đình Phong Lạc tọa lạc tại xã Hải Anh, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định. Đây là một quần thể kiến trúc cổ kính. Nó mang đậm dấu ấn của những nghệ nhân tài hoa địa phương. Các công trình này có niên đại xây dựng tương đồng. Chúng được gắn liền với công cuộc khai hoang lấn biển cách đây hơn 500 năm. Đây là công sức của những người đã khai khẩn mảnh đất Quần Anh xưa. Nay Quần Anh là huyện Hải Hậu.
Trải qua hàng trăm năm thăng trầm của lịch sử, cụm di tích này vẫn còn khá nguyên vẹn. Cầu Ngói cách Chùa Lương và Đình Phong Lạc khoảng 100 mét. Vị trí này tạo nên một quần thể liên hoàn. Nó đã trở thành biểu tượng văn hóa nổi tiếng của vùng đất này. Người dân địa phương quen gọi chúng là Cầu Ngói, Chùa Lương, Đình Phong Lạc. Điều này thể hiện sự gắn bó mật thiết giữa các công trình.
Kiến trúc độc đáo của Cầu Ngói Hải Anh
Cầu Ngói Hải Anh bắc qua con sông Trung Giang hiền hòa. Đây là một con sông nhỏ chảy dọc theo xã Hải Anh. Cây cầu được xây dựng theo lối kiến trúc “thượng gia hạ trì”. Nghĩa là phía trên là nhà, phía dưới là cầu. Lối kiến trúc này rất độc đáo và phổ biến trong văn hóa Việt Nam cổ. Cầu có tổng cộng 9 gian. Chúng được dựng vững chắc trên 18 cột đá vuông lớn.
Phía trên các cột đá là một hệ thống xà ngang và xà dọc bằng gỗ lim. Gỗ lim là loại gỗ quý, có độ bền cao. Hệ thống này có tác dụng đỡ dầm cầu và nâng sàn cầu. Mái cầu được lợp ngói vảy rồng. Hình dáng mái cong cong, uốn lượn tựa như mình rồng đang bay lượn. Cầu Ngói không chỉ phục vụ mục đích giao thông. Nó còn là một công trình văn hóa mang niềm tự hào của người dân xã Hải Anh. Kiến trúc này thể hiện sự tinh xảo và óc sáng tạo của người xưa.
Phần mộc của Cầu Ngói có những chạm khắc tuy không quá cầu kỳ. Tuy nhiên, chúng lại thể hiện rất rõ kiến trúc thuần Việt. Đặc biệt, cách bố trí các hàng chân cột rất khéo léo. Các kết cấu vì kèo cũng được tính toán tỉ mỉ. Phương pháp ghép mộng gỗ truyền thống được sử dụng nhuần nhuyễn. Điều này tạo nên sự vững chắc và vẻ đẹp thanh thoát cho cây cầu. Đây là minh chứng cho trình độ kỹ thuật thủ công cao.
Phần nề của cầu cũng khá đặc biệt. Nổi bật nhất là phần cổng ở hai đầu cầu. Cổng được xây dựng theo lối cửa vòm một lối. Hai bên có hai hàng cột trụ vững chãi. Ngày nay, nhiều cây cầu đá hiện đại được xây dựng. Chúng nằm cạnh Cầu Ngói. Nhưng người dân địa phương, đặc biệt là các bạn trẻ, vẫn luôn chọn Cầu Ngói làm điểm hẹn. Họ yêu thích không gian cổ kính và mát mẻ tại đây.
Chùa Lương (Chùa Trăm Gian) – Dấu ấn thời gian
Ngay cạnh Cầu Ngói Hải Anh là Chùa Lương. Chùa còn được biết đến với tên gọi Chùa Trăm Gian. Chùa được xây dựng vào cuối thế kỷ 15, đầu thế kỷ 16. Ban đầu, Chùa Lương có quy mô nhỏ. Trải qua nhiều lần trùng tu và mở rộng, đặc biệt vào cuối thế kỷ 19 và đầu thế kỷ 20, chùa đã đạt quy mô lớn như ngày nay. Chùa hiện có khoảng 100 gian. Nó mang phong cách kiến trúc của nhiều thời đại khác nhau. Tuy nhiên, phong cách của thế kỷ 17 và 18 vẫn còn rất rõ nét.
Chùa Lương hiện còn lưu giữ một khối lượng lớn văn bia cổ. Những văn bia này ghi lại công đức xây dựng chùa. Chúng cũng kể về quá trình khai hoang lấn biển của người dân địa phương. Nội dung văn bia phản ánh đa dạng đời sống của người dân. Chúng là nguồn tư liệu quý giá. Chúng giúp thế hệ sau hiểu thêm về lịch sử vùng đất này. Chùa Lương cùng Cầu Ngói và Đình Phong Lạc tạo thành một quần thể di tích tâm linh. Quần thể này đã đi vào ca dao, tục ngữ địa phương.
Đình Phong Lạc – Trái tim văn hóa làng xã
Trước khi vào thăm Đình Phong Lạc, du khách sẽ đi qua khu chợ quê sầm uất. Đây là nơi tụ họp đông đúc của người dân xã Hải Anh. Đình Phong Lạc được xây dựng từ thuở thủy tổ mở đất, dựng làng. Đây là nơi hội họp, bàn bạc những việc quan trọng của làng xã. Khi những tiền nhân đầu tiên đến đây định cư, họ nhận thấy mảnh đất có hình thế “Long ngọa”. Tức là hình con rồng nằm.
Phía trước đình có một cái giếng cổ. Người dân địa phương gọi đó là “mắt rồng”. Giếng không chỉ cung cấp nước. Nó còn mang ý nghĩa tâm linh sâu sắc. Theo lời kể của cụ Đặng Văn Phú, người trông nom cụm di tích, mấy trăm năm trước, thủy tổ của các họ Vũ, Hoàng, Phạm, Trần đã chọn nơi đây định cư. Sau này, con cháu đã tưởng nhớ công lao của các bậc thủy tổ. Họ tôn các vị làm thành hoàng. Thành hoàng được thờ cúng trang trọng trong Đình Phong Lạc. Đình là nơi diễn ra các nghi lễ quan trọng. Nó gắn kết cộng đồng và giữ gìn truyền thống.
Cầu Ngói Hải Anh trong đời sống cộng đồng
Cầu Ngói Hải Anh không chỉ là một công trình kiến trúc lịch sử. Nó còn là một phần không thể thiếu trong đời sống cộng đồng. Cây cầu là điểm hẹn quen thuộc của người dân địa phương. Nó là nơi các thế hệ gặp gỡ, trò chuyện và chia sẻ. Đặc biệt, vào ngày hội rằm tháng 3 âm lịch, Cầu Ngói trở nên rực rỡ và đông vui hơn cả. Đây là ngày hội truyền thống của làng. Các hoạt động văn hóa, lễ nghi được tổ chức sôi nổi.
Người dân xã Hải Anh luôn tự hào về cây cầu cổ này. Bà Trần Thị Dịu, một người dân địa phương, đã chia sẻ về việc cây cầu đã tồn tại hàng trăm năm. Theo gia phả của các cụ trong làng, có câu ca dao truyền miệng: “Hỏng cầu ta lại sửa cầu/ ba mươi lượng bạc để đầu bên kia”. Câu này thể hiện ý thức gìn giữ và bảo tồn cây cầu của nhiều thế hệ. Dù đường sá ngày càng được nâng cấp, có nhiều cầu hiện đại hơn, Cầu Ngói vẫn giữ vị trí đặc biệt trong lòng người dân. Các bạn trẻ ở các xã lân cận cũng thường xuyên đến đây. Họ chọn Cầu Ngói làm địa điểm tụ tập bởi vẻ đẹp cổ kính và không khí yên bình. Trang web hanoidep.vn luôn khuyến khích du khách khám phá những địa điểm mang đậm giá trị văn hóa như vậy.
Quần thể Cầu Ngói, Chùa Lương, Đình Phong Lạc cũng đi vào tâm thức dân gian qua những câu ca dao, tục ngữ. Cụ ông Đặng Văn Phú đã dẫn chứng câu ca: “Quần Anh nổi tiếng từ xưa/Biển đình Phong Lạc bia chùa Phúc Lâm/ Khách về khách vẫn hỏi thăm/Nước chè cầu ngói, tơ tằm chợ Lương…”. Những câu ca này không chỉ mô tả cảnh quan. Chúng còn thể hiện sự trù phú và những nét đặc trưng của vùng đất Hải Hậu. Chúng là minh chứng cho giá trị văn hóa và lịch sử sâu sắc của cụm di tích.
Hải Anh, Hải Hậu, Nam Định: Điểm đến văn hóa tâm linh
Cầu Ngói Hải Anh, cùng với Chùa Lương và Đình Phong Lạc, là một quần thể di tích mang giá trị lịch sử và văn hóa to lớn. Chúng là những di sản tinh hoa của vùng đất Nam Định văn hiến. Mỗi công trình đều kể một câu chuyện riêng. Chúng khắc họa rõ nét đời sống và tâm hồn của người dân Quần Anh xưa. Nơi đây đã nuôi dưỡng biết bao thế hệ. Họ đã nâng niu, gìn giữ và bảo tồn những công trình văn hóa đặc sắc này.
Cầu Ngói Hải Anh rực rỡ trong ngày hội làng truyền thống tại Hải Hậu, Nam Định
Việc bảo tồn này nhằm truyền lại cho hậu thế những giá trị kiến trúc và mỹ thuật đậm bản sắc Việt Nam. Quần thể Cầu Ngói Hải Anh, Hải Hậu, Nam Định xứng đáng là một điểm đến không thể bỏ qua. Nó dành cho những ai muốn tìm hiểu về lịch sử, kiến trúc cổ và văn hóa truyền thống của Việt Nam. Dựa trên dữ liệu từ Google Maps, đây là một điểm đến dễ tiếp cận và đầy ý nghĩa.
Cầu Ngói Hải Anh, Hải Anh, Hải Hậu, Nam Định không chỉ là một di tích lịch sử kiến trúc, mà còn là biểu tượng văn hóa và niềm tự hào của người dân nơi đây. Quần thể Cầu Ngói, Chùa Lương và Đình Phong Lạc đã và đang được gìn giữ, phát huy giá trị, mời gọi du khách khám phá những nét đẹp truyền thống và sự bình yên của vùng đất Hải Hậu. Hãy đến và cảm nhận hơi thở của lịch sử, hòa mình vào không gian văn hóa độc đáo này.
Ngày Cập Nhật: Tháng 10 24, 2025 by Ngô Hồng Thái
